http://acikerisim.ktu.edu.tr/jspui/handle/123456789/3930 2026-04-18T12:30:39Z 2026-04-18T12:30:39Z Gürgen, Samet http://acikerisim.ktu.edu.tr/jspui/handle/123456789/4203 2022-06-22T00:02:23Z 2021-06-01T00:00:00Z

Title: Yapay zeka yaklaşımları ile gemi ana makinesinin belirlenmesi ve optimum organik rankine çevrimli atık ısı geri kazanım sisteminin kurulması Authors: Gürgen, Samet Abstract: Sunulan tez çalışmasında yapay zeka yaklaşımları kullanılarak gemi ana makinesinin belirlenmesi ve optimum ORC tabanlı atık ısı geri kazanım sisteminin kurulması konusu incelenmiştir. İlk olarak yapay sinir ağları (YSA) kullanılarak konteyner, tanker ve dökme yük gemileri için ana makine gücünü tahmin eden modeller geliştirilmiştir. Daha sonra gemi ana makine seçiminde etkili kriterlerin, bulanık AHP metoduyla değerlendirilmesi gerçekleştirilmiştir. Son olarak bir konteyner gemisi için optimum ORC tabanlı atık ısı geri kazanım sistemi araştırılmıştır. Optimum atık ısı geri kazanım sistemi için çok amaçlı gri kurt algoritması kullanılarak optimizasyon çalışması gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler neticesinde gemilerde ana makine gücünü tahmin etmek için geliştirilen YSA modellerinin oldukça üstün performans sergilediği görülmüştür. Bulanık AHP ile yapılan ana makine seçiminde etkili kriterlerin değerlendirilmesi sonucunda en önemli üç kriter, yakıt tüketimi, ana makinenin kolay işletilebilmesi ve bakım maliyeti olarak belirlenmiştir. Son bölümde konteyner gemisi için yapılan ORC uygulamasında farklı iş akışkanları ve farklı ORC yapıları kullanılarak gerçekleştirilen optimizayon çalışmaları neticesinde pareto çözümler elde edilmiştir. Elde edilen pareto çözümler kullanılarak termodinamik, ekonomik, iş akışkanının çevresel etkisi ve tehlike seviyesi kriterleri dikkate alınarak geliştirilen özgün kapsamlı değerlendirme stratejisi ile nihai iş akışkanı tespit edilmiştir. Yapılan analiz sonuncunda hem temel ORC hem de reküperatörlü ORC (RORC) için en uygun iş akışkanının R245fa olduğu tespit edilmiştir. Daha sonra R245fa iş akışkanı kullanılarak tasarım ve tasarım dışı çalışma koşulları için analizler gerçekleştirilmiştir. Son olarak temel ORC ve RORC sistemleri karşılaştırılmış ve RORC sisteminin daha üstün olduğu belirlenmiştir.

2021-06-01T00:00:00Z Demir, Uğursal http://acikerisim.ktu.edu.tr/jspui/handle/123456789/4202 2022-06-22T00:02:49Z 2021-03-01T00:00:00Z

Title: Yüksek hızlı teknelerde gövde kıç kanatlarının hidrodinamik analizi Authors: Demir, Uğursal Abstract: Gövde kıç kanatlarının hidrodinamik analizinin, özellikle yat ve gezinti tekneleri için uygulamaları ile birlikte yüksek hızlı teknelerde bu sistemlerin kullanımının ilk adımı olarak bu tez çalışmasının geçekleştirilmesi özellikle Gemi Mühendisliğinin eğlenceli çalışma konularıdır. Bu bağlamda teknenin su altı gövdesine iskele-sancak yönlerden eklenen kanatların akışı düzeltici ve doğrultucu moment oluşturduğu zaten bilinmektedir. Bu noktadan çıkışla uygun tipolojideki teknelere eklenen gövde kıç kanatların özellikle iz bölgesinde dalga oluşumunu azalttığı, belirli bir hızdan sonrada ürettiği kaldırma kuvveti ile hem trimi düzelttiği hem de tekneye ek bir itme kuvveti oluşturabildiği gerek deneysel olarak gerekse analizlerle belirlenmiştir. Bu hidrodinamik analizlerin, gerçekleştirilmesi için 'Hesaplamalı Akışkanlar Dinamiği (HAD)' yöntemlerinden yararlanılmıştır. Analizlerde benzer akış problemlerinde olduğu gibi üç boyutlu olarak modeller tasarlanmış ve analizleri koşturulmuştur. Bu tez kapsamında, belirlenen Form-A ve Form-B tekne tipolojilerine sadece tekne formu ve kanat eklenmiş hallerdeki tekne formları için yapılan analizler karşılaştırılmalı sunulmuştur. Gerekli düzeltmeler irdeleme ve öneriler bölümde paylaşılmıştır.

2021-03-01T00:00:00Z Köse, Süleyman http://acikerisim.ktu.edu.tr/jspui/handle/123456789/4201 2022-06-22T00:02:47Z 2019-06-01T00:00:00Z

Title: Trabzon Limanı emisyon haritalarının oluşturulması ve çevreye etkisi Authors: Köse, Süleyman Abstract: Küresel ısınmanın hızlı bir şekilde artmasının ve bağlantılı olarak iklim değişikliklerinin meydana gelmesinin en önemli nedeni havaya salınan sera gazlarının oluşturduğu kirliliktir. Hava kirliliği insan sağlığını etkilemekle birlikte, hayat kalitesini düşürmekte, ayrıca bitki ve hayvan yaşamlarını da tehdit etmektedir. Şehirlerde meydana gelen hava kirliliğinin en önemli nedeni taşıt ve sanayi kaynaklı emisyonların oluşturmuş olduğu kirliliktir. Karadeniz Bölgesi'nin en büyük liman kentlerinden biri olan Trabzon; nüfus yoğunluğu, sanayisi ve limanlarının varlığı nedeniyle hava kirliliğine maruz kalmaktadır. Bu çalışmada, Trabzon limanında gemi hareketleri ve liman operasyonları kaynaklı emisyonların ölçülüp haritalanması ve bu emisyonların AERMOD modeli kullanılarak akış eğilimlerinin belirlenip çevreye etkisinin araştırılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda bir yıl boyunca gemilerin yanaşma ve kalkış manevraları esnasında emisyon ölçümleri yapılmıştır. Bu ölçümlerin yanı sıra limanda gerçekleştirilen operasyonlardan kaynaklı emisyonların ölçülmesi ile birlikte limanda oluşan toplam emisyon miktarı tespit edilmiştir. Oluşan emisyonların AERMOD model programı ile günlük, aylık ve yıllık dağılımları belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda gazların yaklaşık 20 km2'lik bir alanda etkili olduğu ve uzak mesafelere kadar yayıldığı tespit edilmiştir. Özellikle NO2 gazının diğer gazlardan çok daha geniş bir alana yayıldığı anlaşılmıştır.

2019-06-01T00:00:00Z Sekban, Dursun Murat http://acikerisim.ktu.edu.tr/jspui/handle/123456789/4200 2022-06-22T00:02:46Z 2018-06-01T00:00:00Z

Title: Sürtünme karıştırma işleminin bir gemi inşa çeliğinin yapısal ve mekanik özelliklerine olan etkisi ve bu çeliğin sürtünme karıştırma kaynak yöntemi ile birleştirilmesi Authors: Sekban, Dursun Murat Abstract: Bu çalışmada, gemi inşaatında kullanılan düşük karbonlu Grade A çeliğine sürtünme karıştırma işlemi (SKİ) uygulanmış ve bu işlemin içyapı ve mekanik özellikler üzerindeki etkisi kapsamlı bir şekilde incelenmiştir. Ayrıca söz konusu çeliğe sürtünme karıştırma kaynak (SKK) yöntemi de uygulanmış ve kaynak bölgesinin içyapı ve mekanik özellikleri, gemi inşaatında sıklıkla kullanılan metal aktif gaz (MAG) kaynağı ile karşılaştırılmalı olarak incelenmiştir. Optimum parametrelerde yapılan SKİ işlemi çeliğin içyapısını incelterek karıştırma bölgesinde (KB) tane boyutunu 25 µm'den 3-4 µm değerine kadar düşürmüştür. SKİ ile oluşan ince tane yapısına bağlı olarak, çeliğin süneklik ve şekillendirilebilirlik değerlerinde yaşanan küçük orandaki düşüşe rağmen, sertlik, mukavemet, korozyon dayanımı, oda sıcaklığında kırılma enerjisi ve sünek gevrek geçiş sıcaklığı değerlerinde önemli iyileştirmeler elde edilmiştir. Öte yandan hem tekil plaka hem de gemi orta kesiti ızgara sistemi üzerine sonlu elemanlar tabanlı nihai mukavemet analizine göre, plakaların SKİ sonrası nihai mukavemet değerlerinin önemli ölçüde arttığı da görülmüştür. Aynı çeliklere uygulanan SKK ve MAG işlemleri sonrası kaynak bölgesinde, SKİ sonrası olduğu gibi ince taneli bir içyapı oluşmuştur. Yine SKK ve MAG kaynağı sonrası kaynak bölgesinde süneklik ve şekillendirilebilirlik değerlerinde ihmal edilebilir oranlardaki düşüşe rağmen, bu bölgelerin sertlik, mukavemet, şekillendirilebilirlik ve korozyon dayanımı değerleri önemli oranlarda iyileşmiştir. Öte yandan, SKK ve MAG kaynağı sonrası kaynak bölgelerinin mekanik özellikleri karşılaştırıldığında, SKK sonrasında daha yüksek sertlik ve mukavemet değerleri ile daha iyi şekillendirilebilirlik ve korozyon dayanımı değerleri elde edilmiştir.

2018-06-01T00:00:00Z